- Gösterim: 10634
Hyaluronik Asit Dolguların Klinik Kullanımında Önemli Parametreleri aşağıdaki gibi sıralabiliriz;
- Çapraz bağlanma derecesi
- Çapraz bağlı ve çapraz bağlı olmayan HA oranı; ürünün monofazik yada bifazik olması
- Dolgu maddesinin dokuda kalma süresi
- G’ yani elastikiyet yeteneği; Bunlar içerisinde G’ en önemlisi bu dolgunun elastik gücünü göstermektedir. G’ jelin sertliği olarakta tanımlanabilir.
- Enjekte edilebilme özelliği (extrusion force), HA yoğunluğu ve akışkanlık özellikleri. Uygulama kolaylığını sağlar.
- Soğukta sklanması; hyaluronik asitin soğukta saklanmasına ve transportuna gerek yoktur. Ancak, hyaluronik asit ürünleri ısıyla temas etmemelidir. Bu durumda oluşan monomerler, inflamasyon geliştirme potansiyeline sahiptir. Son zamanlarda Avrupa’da yapılan bir çalışmada dolgu doku düzeltme etkisinde zamanla azalma olduğu gösterilmiş ve tedaviyi takiben ikinci haftada %98, üç ay sonra %82, altı ay sonra %69, bir yıl sonra da %66 oranlarında düzelmede azalma olduğu bildirilmiştir.
- Dolgu içerisinde HA partikül hacmi. Hacim doldurma özelliğini belirler.
- Mililitredeki HA partiküllerinin yoğunluğu. Ürünün kalıcılığını ve stabilitesini belirler.
- HA dokuda ödem yapma kapasitesi. İnflamasyon ve endürasyonun derecesini gösterir.
- Hazırlanan dolgu ürününde lidokainin varlığı
- Uygulama için kullanılacak iğne ve boyutu
- Dolgunun içerisinde yer aldığı şırınga ve tasarımı
HA lerde farklı çapraz bağlanma ürünleri farklı oranlarda kullanılmaktadır. Ürünlerin içerisinde HA konsantrasyonları da değişmektedir. Bu tüm farklılıklar ürünlerin farklı klinik kullanımını ve klinik sonuçlar sunmaktadır. Yüksek biyoteknoloji ile elde edilen bu ürünler jel formundadır ve 2 tipi bulunmaktadır. Bifazik ve monofazik olmak üzere.
Bifazik HA
Bifazik HA jel içeriğinde çapraz bağlanmamış HA solüsyonu içine çapraz bağlı HA yerleştirilmiştir. 1996 yılında ilk olarak geliştirilen ve horoz ibiğinden elde edilen HA ler bifaziktir. Sonradan biyoteknoloji ile bakterilerden biyofermatasyon ile elde edilen 2. jenerasyon HA lerden bazılarıda bifaziktir. Bu özellik bifazik HA ürüne yüzey kayganlaştırıcı, ince iğneler ile kolay enjekte edilebilme ve dokulara arasında kolay ilerleyebilme özelliği katmaktadır. Böylece daha visköz çapraz bağlı HA ürünleri amaçlanan dokuya daha kolay uygulanabilmektedir. Restylane–Perlane (Q-Med, Uppsala, İsveç) örneği gibi. Restylane partikülleri 250µm boyutunda ve 100,000 partikül/ml yoğunluktadır. Perlane ise 550µm boyutunda ve 8,000–10,000 partikül/mL içermektedir.
Bu HA dolgularda çapraz bağlı HA partikülleri farklı boyutlardadır. Bu çaoraz balı HA asıl dokuda kalıcı olan stabil bölümdür. Bu stabil bölüm dokuda 3 boyutlu yapısı ile sağlam yapıyı oluşturmakta ve elastiktir. Bu yapı dokulara ve kendisine kan akımını engellemeyecek şekilde tasarlanmıştır.
Bifazik HA dolgularda fiziksel olarak içeriğinde partiküller daha görünürdür. Yapıları daha heterojendir.
Monofazik HA
Monofazik HA içerisinde tek tip çapraz bağlı yada bağsız HA solüsyonu içermektedir. Monofazik dolgularda HA ler yüksek ve düşük moleküler ağırlıklı yada miks olabilmektedir. Eğer aynı dansitede HA lerden oluşuyor ise “monofazik monodansite HA” denilmektedir. Bunlar çapraz bağlar oluşturularak hazırlanmıştır. Bunların jel yapıları farklı sertlik ve boyutlardadır. Jelin hidrasyonu ile kolay enjekte edilebilirlikleri sağlanmaktadır. Juvederm (Allergan Inc., Irvine, CA, ABD) ve Surgiderm (Allergan-Corneal Industry, Pringy, Fransa) bu guruba örnektir.
Monofaziklerde ürün içerisinde partüküler bifaziklere göre daha az fark edilmektedir. Hafif bir dolgu düzensizliği fark edilse de gözlenen HA arasındaki çapraz bağlara bağlıdır.
Monofazik dolgu jellerde HA ler farkı dansitede ise buna “monofazik polidansiteli HA” denilmektedir. Bunlardan ilki çapraz bağlar oluşturularak hazırlanmakta sonra içerisine diğer dansiteli HA katılarak tekrar çapraz bağlanma sağlanmaktadır. Esthelis Basic (Anteis SA, Geneva, İsviçre) ve Belotero (Merz Aesthetics, Inc., San Mateo, CA, ABD) bu HA gurubuna örnektir.
Monofazik ve polidansifiye dolgular bu anlamda diğer ikisinden daha homojen görülmektedir.
Bifazik yada monofazik HA dolgular farklı klinik amaçlarla kullanılmaktadır. Bunlarda ürün içerisinde HA partikül boyutları, çapraz bağlanma şekli, çapraz bağlanma yüzdesi, serbest HA miktarı, elastik modulus(G’) ve su tutma özelliği(hygroscopic equilibrium) farklıdır.
Monofazik ve bifazik olması yada monofazik mono yada polidansiteli olmaları ile bunların dokulardaki davranışları
Bifazif dolgu maddeleri subdermise uygulandıklarında aşağıdaki resimde görüldüğü gibi dokuda büyük boşluklar içerisinde yer almakta ve deride kollajen bantlarını ayırarak HA havuzları oluşturmaktadır. (Restylane uygulama örneği) HA sadece subdermis ve dermisin alt kısımlarında küme ve boncuklar şeklinde görülmektedir. HA üst ve orta dermişte yok.
Aşağıdaki resimde E ve F de monofazik monodansiteli HA(Juvederm Ultra) uygulama sonrası doku histolojisi gösterilmektedir. E ve F de HA retiküler dermis üzerine kadar geçmiş kollajen bantları arasında büyük havuzlar oluşturmuştur. Bunlar bifazik HA dolgulara göre daha büyük ve kollajen fiberlerinin arasına girmiştir. Papiller dermite HA yok. Retiküler dermisin üst 2/3 ünü % 90 nını kaplamış.
Aşağıdaki resimde G ve H de monofazik polidansitel, HA(Esthelis Basic) uygulama sonrası doku histolojisini göstermektedir. Burada HA subdermis ve retiküler dermiste kollajen bantları arasında yer almakta ve yine retiküler dermisin % 90 ını kaplamakta. Ancak diğerlerinden farkı retiküler dermiste ancak % 10 luk bir alanda büyük boşular içerisinde yer almaktadır. Papiller dermiste yine HA yok. Buda dokuda ne kadar homojen dağıldığını göstermekte.
Bifazik HA ler monofaziklere göre uygulama sırasında daha fazla ödem ve ağrı yapmakta. Buda bifaziklerin dokuda daha fazla büyük havuzlar şeklinde depolanmasından ve kollajen bantları iterek bunlarıa yer değişikliği yapmasından kaynaklanmaktadır.
Diğer taraftan bifazik HA dolgular daha fazla yeni kollajen yapımını uyarmaktadır.